
Curcumin
- Nhóm hoá học
- Flavonoid & Polyphenol
- Công thức phân tử
- C21H20O6
- Mã PubChem CID
- 969516
- Số loài ghi nhận
- 100 loài dược liệu
Curcumin là polyphenol diarylheptanoid chính tạo màu vàng cam đặc trưng trong thân rễ các loài thuộc chi Nghệ (Curcuma), chiếm khoảng 2-5% khối lượng khô của nghệ vàng.
Cơ chế & Tác dụng ghi nhận
Hoạt chất có đặc tính chống oxy hoá mạnh, trung hoà gốc tự do, hỗ trợ điều hoà các chất trung gian gây viêm như NF-kB và COX-2, đồng thời kích thích tiết mật và hỗ trợ bảo vệ niêm mạc dạ dày - tá tràng.
Lưu ý an toàn
Curcumin tự nhiên ít tan trong nước, hấp thu tốt hơn khi dùng kèm chất béo lành mạnh hoặc piperin liều nhỏ. Thận trọng ở người tắc mật cấp, sỏi mật kích thước lớn hoặc đang dùng thuốc chống đông máu.
Dược liệu giàu hoạt chất này
Các loài cây thuốc và vị dược liệu có chứa Curcumin trong hồ sơ thực vật.

Nghệ đen (Nga truật)
Curcuma zedoaria
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ
Nghệ đen hay nga truật, bồng nga truật, ngải tím, tam nại (danh pháp hai phần: Curcuma zedoaria) là cây thân thảo thuộc họ Gừng.

Nghệ vàng
Curcuma longa
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ nghệ cái)
Nghệ hay nghệ nhà, nghệ ta, khương hoàng (danh pháp hai phần: Curcuma longa) là cây thân thảo lâu năm thuộc họ Gừng, (Zingiberaceae), có củ (thân rễ) dưới mặt đất. Nó có nguồn gốc ở vùng nhiệt đới Tamil Nadu, phía đông nam Ấn Độ, và cần nhiệt độ từ 20 độ C đến 30 độ C (68 độ F và...

Riềng Malacca
Alpinia malaccensis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng malacca (danh pháp hai phần: Alpinia malaccensis) là cây thân thảo thuộc họ Gừng. Cây mọc ven suối và dưới tán rừng thưa, có thể cao đến 4 m, ra hoa tháng 4 đến tháng 6. Hoa đẹp, có thể trồng làm cảnh, quả chín ăn được. Cây có mặt ở Ấn Độ, Indonesia, Malaysia, Thái Lan, Phi...

Nghệ rễ vàng
Curcuma zanthorrhiza
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Nghệ rễ vàng hay nghệ cà ri (danh pháp hai phần: Curcuma zanthorrhiza) là loài thực vật thuộc họ Gừng. Tên gọi địa phương tại Trung Quốc: 印尼莪术 (Ấn Ni nga thuật = nga truật Indonesia); tại Indonesia: temow / temu lawak, koneng gedeh, temu labak; tại Malaysia: temu lawas (lưu ý là ...

Riềng lá nhọn
Alpinia oxyphylla
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng lá nhọn hay ích trí, riềng thuốc (danh pháp hai phần: Alpinia oxyphylla) là cây thân thảo thuộc họ Gừng. Cây mọc ven suối và dưới tán rừng thưa, có thể cao đến 3 m, ra hoa tháng 3 đến tháng 5. Quả có thể dùng làm thuốc. Cây có mặt ở Trung Quốc (Quảng Đông, Quảng Tây), miền ...

Đậu khấu thơm
Amomum subulatum
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Đậu khấu thơm (Amomum subulatum) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm vị thuốc Đông dược Á Đông được ghi nhận rộng rãi trong các y thư cổ truyền. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.

Riềng
Alpinia officinarum
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng hay riềng thuốc, lương khương, củ riềng (danh pháp hai phần: Alpinia officinarum) là cây thân thảo thuộc họ Gừng.

Riềng nếp
Alpinia galanga
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng nếp hay hồng đậu khấu (红豆蔻), sơn nại, sơn khương tử (danh pháp hai phần: Alpinia galanga) là cây thân thảo thuộc họ Gừng, được dùng làm gia vị.

Gừng gió
Zingiber zerumbet
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Gừng gió hay gừng dại, ngải xanh, ngải mặt trời (danh pháp hai phần: Zingiber zerumbet) là cây thân thảo thuộc họ Gừng.

Địa liền
Kaempferia galanga
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Địa liền hay thiền liền, tam nại, sơn nại (danh pháp hai phần: Kaempferia galanga) là cây thân thảo thuộc họ Gừng.

Dược liệu Hedychium brevicaule (họ Gừng)
Hedychium brevicaule
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Dược liệu Hedychium brevicaule (họ Gừng) (Hedychium brevicaule) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Dược liệu Globba barthei (họ Gừng)
Globba barthei
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Dược liệu Globba barthei (họ Gừng) (Globba barthei) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Nghệ yunnanensis (Curcuma yunnanensis)
Curcuma yunnanensis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Nghệ yunnanensis (Curcuma yunnanensis) (Curcuma yunnanensis) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Riềng bông tròn
Alpinia strobiliformis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng bông tròn (danh pháp hai phần: Alpinia strobiliformis) là cây thân thảo thuộc họ Gừng. Cây mọc ven sườn núi ẩm và dưới tán rừng thưa, có thể cao đến 1,2 m, ra hoa tháng 5 đến tháng 10. Cây có mặt ở Trung Quốc, Việt Nam (khu vực Tam Đảo).

Riềng Hải Nam
Alpinia hainanensis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng Hải Nam hay riềng Henry (danh pháp hai phần: Alpinia hainanensis) là cây thân thảo thuộc họ Gừng. Cây có thể cao đến 2 m, ra hoa tháng 4 đến tháng 6. Cây có mặt ở Trung Quốc, Việt Nam (tỉnh Ninh Bình).

Gừng striolatum (Zingiber striolatum)
Zingiber striolatum
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Gừng striolatum (Zingiber striolatum) (Zingiber striolatum) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Amomum tibeticum
Hornstedtia tibetica
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Amomum tibeticum (Hornstedtia tibetica) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.

Thảo mộc họ Gừng tím (Roscoea purpurea)
Roscoea purpurea
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Thảo mộc họ Gừng tím (Roscoea purpurea) (Roscoea purpurea) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm vị thuốc Đông dược Á Đông được ghi nhận rộng rãi trong các y thư cổ truyền. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Sa nhân tsao-ko (Amomum tsao-ko)
Amomum tsao-ko
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Sa nhân tsao-ko (Amomum tsao-ko) (Amomum tsao-ko) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.

Bồng nga truật
Boesenbergia rotunda
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Bồng nga truật (Boesenbergia rotunda) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm vị thuốc Đông dược Á Đông được ghi nhận rộng rãi trong các y thư cổ truyền. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.

Dược liệu Elettaria cardamomum (họ Gừng)
Elettaria cardamomum
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Dược liệu Elettaria cardamomum (họ Gừng) (Elettaria cardamomum) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm vị thuốc Đông dược Á Đông được ghi nhận rộng rãi trong các y thư cổ truyền. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Riềng Bình Nam
Alpinia pinnanensis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Riềng Bình Nam (danh pháp hai phần: Alpinia pinnanensis) là cây thân thảo thuộc họ Gừng. Cây mọc ven suối và dưới tán rừng, có thể cao đến 1,5 m, ra hoa tháng 5 đến tháng 7. Thân rễ có thể dùng làm thuốc. Cây có mặt ở Trung Quốc, Việt Nam (tỉnh Phú Thọ).
Gừng tím (Zingiber purpureum)
Zingiber purpureum
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Gừng tím (Zingiber purpureum) (Zingiber purpureum) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Nghệ phaeocaulis (Curcuma phaeocaulis)
Curcuma phaeocaulis
Họ Gừng (Zingiberaceae) · Thân rễ (củ) và quả
Nghệ phaeocaulis (Curcuma phaeocaulis) (Curcuma phaeocaulis) là loài thực vật dược học thuộc Họ Gừng (Zingiberaceae), thuộc nhóm cây thuốc và dược liệu bản địa hoặc trồng phổ biến tại Việt Nam và khu vực nhiệt đới châu Á. Bộ phận thường dùng là thân rễ (củ) và quả, nổi bật với nhóm hoạt chất tinh dầu sesquiterpen, diarylheptanoid (curcuminoid), gingerol, shogaol và flavonoid.
Hoạt chất cùng nhóm (Flavonoid & Polyphenol)
Các hợp chất tự nhiên khác thuộc nhóm Flavonoid & Polyphenol.
Flavonoid
Flavonoid là đại gia đình hợp chất polyphenol có khung C6-C3-C6 phân bố rộng khắp ở hoa, lá, quả và nụ cây thuốc Việt Nam, tạo sắc vàng, cam hoặc tím đỏ tự nhiên.
Lignan
Lignan là nhóm polyphenol tạo thành từ sự trùng hợp hai đơn vị phenylpropanoid, hiện diện nổi bật trong quả ngũ vị tử (schisandrin), diệp hạ châu (phyllanthin, hypophyllanthin), đỗ trọng và liên kiều.
Puerarin
C21H20O9Puerarin là C-glycosid isoflavon đặc trưng chiếm tỷ lệ cao nhất trong rễ củ sắn dây (Cát căn - Pueraria thomsonii và Pueraria montana).
Quercetin
C15H10O7Quercetin là flavonol phổ biến hàng đầu trong giới thực vật, tồn tại ở dạng tự do hoặc dạng glycosid trong diếp cá, hành tây, bạch quả và nụ hoè.
Rutin
C27H30O16Rutin (còn gọi là rutosid hay vitamin P) là glycosid flavonoid tạo thành từ aglycon quercetin gắn với disaccharid rutinose, hàm lượng rất cao trong nụ hoa hoè chưa nở (có thể đạt 20-30%).
Silymarin
C25H22O10Silymarin là phức hợp flavonolignan (chủ yếu gồm silybin A/B, isosilybin, silychristin và silydianin) chiết xuất từ vỏ hạt cây kế sữa (Silybum marianum).
